Ekranizacja jego książki to polskie arcydzieło. Zachwyciła Martina Scorsese

• Julian Stryjkowski był filologiem polskim, prozaikiem, dramaturgiem i dziennikarzem.
• Do jego najsłynniejszych powieści zalicza się „Austerię”
• Książkę w 1982 roku zekranizował Jerzy Kawalerowicz. W rolach głównych oglądamy: Franciszka Pieczkę, Wojciecha Pszoniaka i Jana Szurmieja.

Jakie były najważniejsze tytuły w dorobku Julian Stryjkowski?

Polski pisarz żydowskiego pochodzenia urodził się 27 kwietnia 1905 roku w Stryju jako Pesach Stark (nazwisko rodowe Rosenmann). W 1924 rozpoczął studia polonistyczne na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie, a w latach 30. uzyskał doktorat pracą „Kobieta zbrodniarka w literaturze romantycznej” i został nauczycielem języka polskiego. Jego pierwsze publikacje ukazały się jeszcze w czasie II wojny światowej – swoje utwory podpisywał wówczas pseudonimem (Łukasz Monastyrski). Pod zmienionym po 1945 roku imieniem i nazwiskiem, już jako Julian Stryjkowski, wydał utrzymaną w duchu socrealizmu powieść „Bieg do Fragalà”. To właśnie tę książkę uznaje się za literacki debiut pisarza.

Rozwiąż quiz, w którym pytamy o klasykę polskiej literatury. Tylko mistrz zdobędzie komplet punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem…

W 1954 roku artysta otrzymał posadę w redakcji miesięcznika „Twórczość”, gdzie pracował aż do emerytury. W międzyczasie kontynuował karierę literacką, wydając kolejne powieści:

• „Czarna róża”
• „Głosy w ciemności”
• „Wielki strach”
• „Austeria”
• „Sen Azrila”
• „Echo”

Jakie nagrody otrzymał artysta?

Twórczość Stryjkowskiego niemal w całości skupia się na przedstawieniu losów społeczności żydowskiej, często przeplatając wątki dotyczące holokaustu, ale i uniwersalne pytania o miejsce człowieka w świecie, istnienie Boga, czy sens życia. Utwory artysty spotkały się z przychylnym odbiorem wielu recenzentów, a sam pisarz zdobył za nie wiele nagród. Był laureatem Nagrody Fundacji A. Jurzykowskiego w Nowym Jorku, Nagrody im. Stanisława Vincenza, Nagrody Polskiego PEN Clubu im. Jana Parandowskiego.

O czym opowiada film „Austeria”?

Choć Stryjkowski miał na koncie dziesiątki powieści i opowiadań, jego utwory rzadko były ekranizowane. Najsłynniejszą adaptacją twórczości pisarza pozostaje „Austeria” w reżyserii Jerzego Kawalerowicza. Produkcja trafiła na ekrany w 1982 roku, robiąc ogromne wrażenie na publiczności.

Rok 1914. Pierwszy dzień wojny. Dramatyczna ucieczka galicyjskich Żydów, przerażonych wojną i zbliżającymi się Kozakami. Do karczmy, w której mieszka stary Tag, przybywa grupa chasydów z rodzinami oraz uciekinierzy z miasteczka, obawiający się pogromu. W karczmie toczą się gwałtowne spory polityczne, a chasydzi modlą się ekstatycznym śpiewem i tańcem. Kozacy podpalają miasteczko i zbliżają się do karczmy. O świcie chasydzi wbiegają do rzeki, by zanurzyć się w czystej wodzie... – brzmi oficjalny opis produkcji.

W filmowej ekranizacji słynnej powieści wystąpili m.in. Franciszek Pieczka, Wojciech Pszoniak, Jan Szurmiej, Szymon Szurmiej, Edward Żentara i Helena Kowalska.

Fot.

Dlaczego „Austerię” pokazywano w amerykańskich kinach?

Produkcja zachwyciła nie tylko polskich i zagranicznych krytyków, ale i wielkie gwiazdy światowego kina. Martin Scorsese uznał ten obraz za jedno z arcydzieł polskiej kinematografii i w 2014 roku wytypował go do prezentacji w Stanach Zjednoczonych oraz Kanadzie w ramach festiwalu polskich filmów Martin Scorsese Presents: Masterpieces of Polish Cinema.

Źródło: Radio ZET/ Wikipedia/Filmweb