Radio ZET
Rozrywka
Kultura
To jedno z najważniejszych polskich dzieł. Czyim wnukiem była główna postać?

To jedno z najważniejszych polskich dzieł. Czyim wnukiem była główna postać?

Daniel Kiełbasa

2 min. czytania

08.04.2026 16:07

"Hamlet polski. Portret Aleksandra Wielopolskiego" to najważniejszy obraz w dorobku Malczewskiego i jeden z najważniejszych polskich obrazów XX wieku. Wybitny malarz ukrył w dziele symboliczne rozważania na temat tego, jakie powinny być przyszłe losy Polski. Sama postać Wielopolskiego również wzbudzała sporo dyskusji. Czym wnukiem był mężczyzna?

Mężczyzna w przestarzałym stroju, na tle krajobrazu, z poważnym wyrazem twarzy.

Z tego artykułu dowiesz się:

Jacek Malczewski to wybitny malarz i ikona polskiego symbolizmu.
Jego największym dziełem był "Hamlet polski. Portret Aleksandra Wielopolskiego".
Czyim wnukiem był Wielopolski? To polityk, który okrył się niesławą.

Jacek Malczewski był wybitnym polskim malarzem XIX i XX wieku

Jacek Malczewski urodził się w 1854 roku w Radomiu, ale życie związał przede wszystkim z Krakowem, gdzie uczył się malarstwa, tworzył i wykładał na Akademii Sztuk Pięknych. Zmarł w 1929 roku. Był czołowym przedstawicielem Młodej Polski, jednym z najważniejszych przedstawicieli nurtu w sztuce nazwanym symbolizmem i jednym z najważniejszych polskich malarzy końca XIX i początku XX wieku. Do jego najbardziej znanych dzieł można zaliczyć:

"Jesienią"
"Autoportret z paletą"
"Meduza"
"Hamlet polski. Portret Aleksandra Wielopolskiego"
"Portret Feliksa Jasieńskiego"
"Portret Władysława Reymonta"
"Autoportret w Zbroi"
"Jezus i Samarytanka".

Jak dobrze znasz najsłynniejsze polskie obrazy? Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalsza część artykułu znajduje się pod quizem.

Quiz: Każdy Polak powinien znać te obrazy. Kto namalował „Babie lato”?

1/15 Kto namalował ten autoportret?

Józef Chełmoński

Jacek Malczewski

Stanisław Wyspiański

"Hamlet polski. Portret Aleksandra Wielopolskiego" wybitnym dziełem

W 1903 roku Jacek Malczewski namalował obraz, który stał się jego najbardziej ikonicznym dziełem. "Hamlet polski. Portret Aleksandra Wielopolskiego" przedstawia alegoryczny wizerunek mężczyzny oraz dwie zupełnie różne wizje Polski. Wielopolski na obrazie stoi na pierwszym planie, obrywa płatki margerytki i mimo dwóch kobiet obok jest samotny. Ubrany w zielony strój ma też pas, w którym jednak zamiast nabojów znajdują się tubki farby. Nazwany jest " Hamletem polskim", co pokazuje, że stoi on przed poważnym wyborem.

Kobiety obok niego symbolizują dwie wizje Polski. Kobieta po lewej jest młoda, półnaga i porzuca okowy. Ma to być symbol "młodej Polski", gotowej do zrywu, działania i odzyskania niepodległości. Z drugiej strony widzimy starszą kobietę, odzianą w ciemne szaty, a jej ręce są skute kajdanami, natomiast twarz przygnębiona. To symbol Polski zniewolonej, doświadczonej przez los, nieumiejącej odzyskać wolności. Obrazem Malczewski wyrażał własne rozterki na temat tego, jak powinna w przyszłości wyglądać Polska. Obraz znajduje się obecnie w Muzeum Narodowym w Warszawie.

Kim był mężczyzna z obrazu? To wnuk niesławnego polityka

Aleksander Wielopolski był malarzem-amatorem, a przede wszystkim wnukiem margrabiego Aleksandra Wielopolskiego, polskiego polityka i działacza w Królestwie Polskim, który próbował godzić interesy rosyjskiego zaborcy z polskimi. Był przeciwny działaniom konspiracyjnym przeciwko Rosji oraz powstaniu, a w pamięci Polaków funkcjonuje jako zdrajca ideałów narodowych. Utwór na jego temat śpiewał Przemysław Gintrowski. W niektórych przekazach pojawiały się tezy, że Malczewski namalował właśnie polityka, a nie jego wnuka. Teoria ta jednak nie ma potwierdzenia. Sam Wielopolski zmarł w 1877 roku, czyli wiele lat przed powstaniem obrazu. Wnuk Wielopolskiego żył natomiast w latach 1861-1914.

Źródło: Radio ZET/ Wikipedia/Culture.pl/Dzieje.pl/mnw.pl