Radio ZET
Rozrywka
Filmy i seriale
Polacy nie poznali się na tym filmie PRL. Za granicą zdobywał nagrody

Polacy nie poznali się na tym filmie PRL. Za granicą zdobywał nagrody

Kacper Jedynak

2 min. czytania

17.04.2026 14:40

„Pociąg” Jerzego Kawalerowicza to jeden z najważniejszych filmów polskiego kina lat 50. Co ciekawe, w tamtym okresie nie został w pełni doceniony w kraju, ale zdobył uznanie na festiwalach zagranicznych. Produkcja do dziś uchodzi za klasyk z czasów PRL.

Kobieta o jasnych włosach, patrząca w kamerę, w czarnym topie.

Z tego artykułu dowiesz się:

Jak powstał film „Pociąg” Jerzego Kawalerowicza.
O czym opowiada jego fabuła i gdzie się rozgrywa.
Jak został odebrany w Polsce i za granicą.

Redakcja poleca

Ikona kina kończy dziś 85 lat. Mówi się, że to najwybitniejsza polska aktorka

To klasyk czasów PRL. Jak powstał film „Pociąg”?

„Pociąg” to jeden z najbardziej charakterystycznych obrazów polskiej szkoły filmowej końca lat 50. Polski czarno-biały film fabularny w reżyserii Jerzego Kawalerowicza z 1959 roku. Film przedstawia losy pasażerów nocnego pociągu jadącego z Łodzi Kaliskiej na Hel. Produkcja ma formę kameralnego dramatu psychologicznego, w którym obserwujemy zbiorowy portret społeczeństwa oraz relacje między przypadkowymi ludźmi zamkniętymi w ograniczonej przestrzeni wagonów kolejowych.

Rozwiąż quiz. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Arcydzieła kina PRL. Każdy Polak powinien tutaj zdobyć choć 80% punktów [Quiz]

1/14 "Sanatorium pod klepsydrą" to film, który jest:

Ekranizacją

Adaptacją filmową

Scenariuszem oryginalnym

Pomysł na film narodził się podczas podróży samego reżysera. Jerzy Kawalerowicz, jadąc pociągiem nad morze, znalazł się przypadkowo w damskim przedziale sypialnym, gdzie wysłuchał historii nieznajomej kobiety. To doświadczenie stało się inspiracją do stworzenia scenariusza, który napisał wspólnie z Jerzym Lutowskim. Twórca zdecydował się umieścić niemal całą akcję w pociągu. Kawalerowicz chciał przedstawić „głód uczuć, marzenia człowieka o przygodzie, jego niezadowolenie z uczuć, których doznaje, jakimi obdarowuje, ponieważ zawsze zdaje mu się, że istnieją inne – lepsze”.

Redakcja poleca

Mężczyzna w okularach trzyma latarkę w ustach, dotyka sejfu białą rękawiczką.

Gwiazdor polskiej telewizji dziś kończy 62 lata. Niezwykłe, u kogo debiutował

Filmowa perełka znika z Netflixa. Polacy mają ostatnie godziny, żeby obejrzeć

Kobieta w bluzce bez rękawów, z wyraźnym smutkiem i łzami w oczach, siedzi w słabym świetle.

Mnóstwo ludzi zobaczy dziś mocny film na Netflix. Po tym będzie ciężko zasnąć

W Polsce film nie został wystarczająco doceniony, za granicą otrzymał nagrody

Fabuła koncentruje się na przypadkowym spotkaniu Jerzego i Marty, którzy zmuszeni są dzielić jeden przedział sypialny podczas nocnej podróży nad morze. Oboje początkowo dążą do zachowania dystansu, jednak stopniowo nawiązują relację. W tle pojawia się były partner kobiety oraz inni pasażerowie. Sytuacja komplikuje się, gdy w pociągu pojawia się milicja poszukująca mordercy.

Film spotkał się z mieszanymi recenzjami polskich krytyków, którzy doceniali jego formę, ale nie zawsze przyjmowali jego niedopowiedzenia i psychologiczną narrację. Część recenzentów zwracała uwagę na nowatorski sposób prowadzenia aktorów oraz kameralny charakter opowieści, inni wskazywali na trudność w odbiorze i brak jednoznacznej fabuły. Jednocześnie obraz zdobył uznanie za granicą. Za sprawną realizację otrzymał nagrodę techniczną imienia Georges’a Mélièsa na Festiwalu Filmowym w Wenecji, gdzie wyróżniono również Lucynę Winnicką za rolę Marty. Z czasem film zyskał opinię jednego z ważniejszych dzieł polskiej kinematografii.