Miał polskie korzenie. Zagrał w drugim najlepszym filmie wszech czasów

3 min. czytania
15.08.2025 12:13
Obserwuj nas na Google

"Czarnoksiężnik z Krainy OZ" to jedno z najbardziej kultowych dzieł światowej kinematografii. Stworzone w 1939 roku stało się ponadczasowym klasykiem i jednym z ważnych elementów popkultury. Nie wszyscy jednak wiedzą, że w filmie zagrał aktor polskiego pochodzenia, Harry Monty.  

Harry Monty
fot. Screen z IMDb

Z tego artykułu dowiesz się:

  • "Czarnoksiężnik z Krainy OZ" to dzieło kultowe. Jeden z najlepszych filmów w historii. 
  • W obsadzie znalazł się też aktor polskiego pochodzenia. To Harry Monty. 
  • Kim był Harry Monty? Dożył prawie stu lat. Miał swój udział we "Władcy pierścieni".

"Czarnoksiężnik z Krainy OZ" to film wyprzedzający swoje czasy. Dziś jest kultowy  

Nakręcony w 1939 roku "Czarnoksiężnik z Krainy OZ" na zawsze zapisał się w annałach kinematografii. Dzieło Victora Fleminga i Melvyna LeRoya stało się przełomowym filmem i do dziś uważa się je za prawdziwy diament.  

Jak dobrze znasz gwiazdy starego Hollywood? Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalsza część artykułu znajduje się pod quizem.

Quiz: Gwiazdy starego Hollywood. Fani mdleli na ich widok

Materiały prasowe
1/12 Ikona starego Hollywood, która zasłynęła w popkulturze jako seksbomba. Aktorka grała m.in. w „Słomianym wdowcu” czy „Mężczyźni wolą blondynki”. Miała skomplikowane życie prywatne, naznaczone uzależnieniami i nieudanymi związkami.

Film opowiada historię 12-letniej Dorotki, która w wyniki ogromnej trąby powietrznej zostaje porwana ze swoim domem i pieskiem Toto do Krainy OZ. Całość rozpoczyna się od śmierci Złej Czarownicy ze Wschodu, a jej siostra Zła Czarownica z Zachodu planuje zemstę. Tymczasem Dorotka za wszelką cenę stara się odnaleźć drogę do domu, a pomóc może jej jedynie czarnoksiężnik. W trakcie swoich przygód spotyka Tchórzliwego Lwa, Stracha na Wróble oraz Blaszanego Drwala. W filmie wystąpili:  

  • Judy Garland 
  • Frank Morgan 
  • Ray Bolger 
  • Jack Haley  
  • Bert Lahr.  

Film mimo wielkiej popularności zdobył jedynie dwa Oscary - za najlepszą muzykę oraz za najlepszą piosenkę. Utwór "(Somewhere) Over The Rainbow" stał się równie wielkim przebojem, co film.  Produkcję doceniono wielokrotnie po latach, uznając ją za jeden z najlepszych filmów w historii. W zestawieniu 100 najlepszych filmów Amerykańskiego Instytutu Filmowego "Czarnoksiężnik z Krainy OZ" zajmował odpowiednio szóste (1998) i dziesiąte (2007) miejsce. Prestiżowy serwis Variety w 2022 umieścił go natomiast na drugim miejscu zestawienia 100 największych filmów w historii.

 

Aktor polskiego pochodzenia zagrał w "Czarnoksiężniku z Krainy OZ"

Mało kto wie, że w kultowym filmie wystąpił również aktor polskiego pochodzenia Harry Monty. Aktor zagrał dwie postacie – Manczkina, czyli mieszkańca Krainy Manczkinów oraz skrzydlatą małpę, ochroniarza Złej Wiedźmy z Zachodu. Monty, pod koniec życia przyznał, że rola w "Czarnoksiężniku z Krainy OZ" była najważniejszym momentem w jego 50-letniej karierze. Aktor i kaskader z dumą wspominał możliwość udziału w tym filmie.  Dodajmy, że polskie pochodzenie miał też inny aktor z filmu - Jackie Gerlich. Jego rodzice pochodzili z Łodzi. 

Kim był Harry Monty? Miał polskie korzenie, podkładał głos do "Władcy Pierścieni" 

Harry Monty, a właściwie Hymie Lichtenstein, urodził się w Dallas w 1904 roku. Był synem polskim migrantów, którzy z terenów dzisiejszej Polski (wtedy pod zaborami) wyjechali do Stanów Zjednoczonych pod koniec XIX wieku. Harry miał jeszcze trzech braci.  

Lichtenstein cierpiał na niskorosłość. Początkowo występował w wodewilach, popularnych w tamtym czasie w Stanach Zjednoczonych. Następnie został kaskaderem i występował w różnych filmach od lat 30. do lat 70. W wielu z nich nie był wymieniany w napisach końcowych. W trakcie kariery zagrał w filmach i serialach takich jak: 

"Hellzapopin'" 
"Papillon" 
"Planeta Małp" 
"Zagubieni w kosmosie" 
"Bonanza"
"Ożeniłem się z czarownicą".  

Oglądaj

Monty podkładał również głos do animowanej wersji "Władcy Pierścieni", która ukazała się w 1978 roku. Aktor zmarł w 1999 roku w wieku 95 lat. Pochowano go w Dallas.  

Źródło: Radio ZET/ Wikipedia/Los Angeles Times