`

Bezlitośnie wyśmiewał absurdy PRL. Polacy do dziś powtarzają cytat z jego filmu

2 min. czytania
20.07.2026 11:13
Obserwuj nas na Google

20 lipca 1936 roku urodził się Andrzej Kondratiuk - ceniony reżyser i scenarzysta filmowy, twórca kultowej "Hydrozagadki". Produkcja, w której wystąpili m.in. Józef Nowak, Zdzisław Maklakiewicz, Wiesław Michnikowski i Roman Kłosowski, uznawana jest za jedną z najlepszych polskich komedii wszech czasów. Miliony widzów do dziś zachwycają się znakomitymi dialogami i sloganami. Część z nich na stałe weszła do popkultury. 

Mężczyzna z brodą i lokami, w jasnym garniturze, gestykuluje przy rozmowie.
fot. Materiały prasowe, Film Polski

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Jakie były początki kariery Andrzeja Kondratiuka.
  • Co sprawiło, że 'Hydrozagadka' stała się filmem kultowym.
  • Które kwestie z 'Hydrozagadki' przeniknęły do codziennych rozmów Polaków.
Nie przegap

Twórca komediowych arcydzieł

Andrzej Kondratiuk urodził się w Pińsku (obecnie część Białorusi), jako najstarszy syn Krystyny i Arkadiusza Kondratiuków. W 1963 roku został absolwentem Wydziału Operatorskiego PWSRTiF w Łodzi. Kilka lat później tę samą uczelnię ukończy młodszy brat artysty - Janusz (twórca filmów: "Dziewczyny do wzięcia", "Głowy pełne gwiazd", "Złote runo"). Kondratiukowie współpracowali ze sobą m.in. na planie komedii "Wniebowzięci" z Janem Himilsbachem i Zdzisławem Maklakiewiczem w rolach głównych.

Rozwiąż test z polskich filmów. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 procent! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem…

Quiz: Kartkówka z polskich filmów. Uzupełnij tytuł brakującym słowem

Screen
1/15 "Ziemia..."

Dorobek artystyczny Andrzeja Kondratiuka obejmuje kilkanaście filmów i seriali, realizowanych od połowy lat 60. Sławę przyniosły mu przede wszystkim komedie - poza wspomnianymi "Wniebowziętymi" zrealizował jeszcze m.in. "Hydrozagadkę". Produkcja trafiła na ekrany w 1970 roku, wzbudzając entuzjazm widzów i krytyków. Dziś uznawana jest za dzieło kultowe i jeden z najlepszych filmów, obnażających absurdy PRL-u. Utrzymany w konwencji groteski i parodii kina akcji obraz zabiera widzów do Warszawy, gdzie niespodziewanie zaczyna... znikać woda. Sytuacja jest dramatyczna, bo na stolicę właśnie spadła fala upałów. By zaradzić kryzysowi i rozwiązać zagadkę profesor Mielczarski angażuje do pomocy legendarnego i nieustraszonego Asa. Mężczyzna robi wszystko, by wytropić i pokonać złoczyńców odpowiedzialnych za całe zamieszanie. 

Zobacz także

Wielkie gwiazdy ekranu i kultowe teksty

Komedia zebrała znakomite recenzje. Chwalono nie tylko doborową obsadę, na czele z Józefem Nowakiem, Zdzisławem Maklakiewiczem, czy Romanem Kłosowskim, ale i scenariusz, który był efektem współpracy Kondratiuka z Andrzejem Bonarskim. "Postaci w Hydrozagadce są parodią bohaterów znanych z kina socrealistycznego i kryminałów milicyjnych: z jednej strony mamy tu złowieszczego przybysza z zagranicy, polskiego zdrajcę, oraz playboya zapatrzonego w kulturę zachodnią, z drugiej nieskazitelnego pod względem moralnym obrońcę społeczeństwa Asa. Slogany wypowiadane z patosem przez superherosa ('To alkohol – największa trucizna!', 'Ważne jest przestrzeganie przepisów BHP, zwłaszcza na kolei!') jako żywo przypominają hasła lansowane w oficjalnej kulturze. Kondratiuk bezlitośnie wyśmiewa naiwną peerelowską dydaktykę." - pisał o produkcji krytyk filmowy Robert Birholc. 

Mężczyzna w ciemnej kurtce trzyma przedmiot, z zamyśloną miną. Tło - wnętrze pojazdu.
Fot. Materiały prasowe, Film Polski
Kadr z filmu \"Hydrozagadka\", Wiesław Michnikowski

Poza wspomnianymi sloganami, w filmie pojawiło się kilka kwestii, które Polacy do dziś wplatają w codzienne rozmowy, jak:

  • "Jestem bezwzględnie inteligentny:
  • "Komary rypią, przejdźmy do środka"
  • "Panowie, żar się leje z nieba! Taka spiekota w mieście to piekło"
Dwie kobiety w trudnej rozmowie, jedna z nich dotyka dłoni drugiej. Tło w odcieniach szarości.
5 Zobacz galerię
fot. Screen/FilmPolski.pl

Źródło: Radio ZET/ Wikipedia